Oradour sur Glane

Oradour sur Glane 

Oradour sur glane het oorlogsdorp van Frankrijk, tot 10 Juni 1944 een gezellig lieflijk plattelandsdorp in de buurt van Limoges. Na de vernietiging door een regiment van de Waffen – SS waarbij meer dan 600 inwoners op gruwelijke wijze zijn omgekomen, besluit de Franse regering om het dorp als monument te behouden. Oradour sur Glane is op een andere plaats dichtbij het oude dorp opnieuw gebouwd en telt momenteel ongeveer 2000 inwoners. 

Oradour sur Glane

Oradour sur Glane het verleden 

Het dorp Oradour sur Glane was tot de vernietigingsaanval in Juni 1944 een welvarend, gezellig dorp op het platteland van Frankrijk. Het dorp telde midden de jaren dertig van de vorige eeuw ruim 1500 inwoners waarvan meer dan 300 in het centrum van het dorp. Het dorp had inwoners verloren ten gevolge van de Eerste Wereldoorlog en door de landbouwcrises die er voor zorgde dat men wegtrok naar de steden. Tot aan Juni 1944 had het dorp weinig last van de oorlog en van de Duitse soldaten. De gevolgen van de oorlog waren wel merkbaar, een voorbeeld hiervan was het grote aantal vluchtelingen dat onderdak zocht in Oradour sur Glane en de omgeving. In 1943 herbergt het dorp meer dan 150 vluchtelingen. 

Oradour sur Glane

Oradour sur Glane de vernietigingsaanval 

Op zaterdag 10 Juni veranderd er wat in het normaal zo vredige dorp, de Duitsers richten dichtbij het dorp een commandopost in die onder bevel staat van majoor Diekmann. Een luitenant die luisterde naar de naam Barth geeft aan dat er bloed gaat vloeien. Vanaf 14.00 uur wordt de rust in het dorp verstoort doordat pantserwagens en motoren het dorp omsingelen zodat er geen contact meer met de omgeving mogelijk is. 

Doordat men nog weinig moeite had ondervonden van de Duitse troepen en doordat er in eerste instantie nog een gemoedelijke sfeer heerst denken de bewoners niet aan vluchten. Na enige tijd wordt de sfeer echter steeds grimmiger, men moet zich melden op de marktplaats en dan geven de soldaten aan dat het ernst is. Mensen worden geduwd, getrokken en bijeengedreven, vanaf drie uur worden mensen van elkaar gescheiden mannen allemaal bij elkaar en elders vrouwen en kinderen. Men verdeeld de mannen in verschillende groepen en sluit deze op in wijnkelders, schuren, garages en andere bijgebouwen. Vanaf plusminus 16.00 uur begint het uitmoorden van de mannen, na een explosie wordt er voornamelijk op benen geschoten met machinegeweren, deze aanval duurt net zo lang tot men geen beweging meer waarneemt. Dan worden de lichamen bedekt met zowel hooi, stro als hout en wordt hier de brand in gestoken. Zwaargewonden worden verbrand, een enkeling overleeft de moordpartij verstopt zich om later het dorp te ontvluchten. Ook onder de schoolkinderen is er een jongetje van 8 jaar die zich aan de aandacht van de Duitsers heeft kunnen onttrekken en het bloedbad heeft overleeft. Ook de vrouwen en de kinderen staat hetzelfde te wachten, men heeft ze opgesloten in de kerk om hier later een explosie aan te richten waarbij het vuur zich gretig verspreid.

Door de zware rook kan men bijna niet ademen, een deur begeeft het onder de zware druk van de vele lichamen maar dit geeft geen uitkomst. Met wapens maken de Duitse troepen het karwei af, één vrouw ziet nog kans te ontsnappen. Haar echtgenoot, zoon, dochters en kleinzoon komen echter om bij de moordpartij. In totaal zijn er 181 mannen, 254 vrouwen en 207 kinderen slachtoffer van deze Duitse vernietigingsaanval. Inwoners van Oradour sur glane die op zaterdag 10 Juni niet in hun dorp aanwezig waren zoeken later tussen puinhopen, zwarte muren en rokende resten wanhopig naar overlevenden. Het dorp wordt stil, het blijft bestaan als museum en men kan er het bordje lezen Oradour sur glane opdat wij niet vergeten. 

Oradour sur Glane

Oradour sur Glane mogelijke oorzaken van de vernietigingsaanval 

Na zo’n gruwelijk bloedbad gaat men zich later natuurlijk afvragen wat hiervan de oorzaak geweest kan zijn, er bestaan hierover verschillende theoriën maar echte zekerheid heeft men over de juiste oorzaak niet.  Één van de theoriën is dat er een verwisseling heeft plaats gevonden en dat de aanval eigenlijk voor Oradour sur vayres bestemd zou zijn geweest wat een belangrijke rol zou hebben gespeeld in het verzet tegen de Duitsers. Voor de belangrijke rol in het verzet van Oradour sur vayres zijn echter nooit overtuigende bewijzen gevonden die deze theorie ondersteunen. De volgende theorie beweert dat SS troepen in bijgebouwen in Oradour wapens zouden hebben ontdekt, en dat leden van het Franse verzet op colonnes SS ers zou hebben geschoten toen men de regio binnen kwam. De volgende theorie gaat er van uit dat de Duitsers met deze aanval schrik onder de bevolking hebben willen bewerkstelligen kort na de invasie om zo duidelijk te maken wie er nog steeds de baas was. De theorie die echter het meest voor de hand ligt is als men deze moordpartij uitlegt als een wraakactie van de Duitsers. De aanleiding tot deze wraakactie zou dan de dood van twee Duitse soldaten zijn twee dagen eerder bij een aanval van het Franse verzet. Op 8 Juni 1944 blies het Franse verzet een spoorbrug op bij het plaatsje Saint – Junien twaalf kilometer bij Oradour sur glane vandaan. Bij deze aanval verloren twee Duitse soldaten het leven waaronder Helmut Kämfe die een goede vriend bleek te zijn geweest van majoor Diekmann die de aanval op Oradour sur glane leidde. Velen gaan er van uit dat deze laatste theorie de meest waarschijnlijke is.

Oradour sur Glane 

Oradour sur Glane de daders van de verschrikkelijke moordpartij 

Het regiment ‘Der Führer’ van de tweede SS pantserdivisie Das Reich is verantwoordelijk voor de aanslag op Oradour sur glane. Dit legeronderdeel stond onder leiding van generaal Lammerding, majoor Diekmann, kapitein Kahn en luitenant Barth.

Het was een nieuwe divisie die men na uitdunning aan het oostfront begin Mei had samengesteld. Men heeft aan veel zaken tekorten zoals aan materiaal en aan kaderpersoneel als mede ook aan officieren. Om die reden vulde men de devisie aan  met jonge mensen van achttien jaar en ook nog wel jongere waaronder ook Franse jongens die gedwongen werden dienst te doen. Na de invasie is het een onrustige tijd waarin het Franse verzet probeert te verkomen dat de Duitsers  reservetroepen naar Normandië kunnen sturen. Deze aanvallen maken de Duitsers fel en zorgen ervoor dat men het gebied Tulle en Limoges uit gaat kammen op zoek naar Franse verzetsstrijders.

Grote aantallen SS ers zijn verantwoordelijk voor de verschrikkelijke daden die toen zijn gepleegd zoals moorden, plunderingen en brandstichtingen. Op 9 Juni vind het verschrikkelijke feit plaats van de slachting van 99 gijzelaars en de deportatie van inwoners van Tulle. De volgende dag de vernietiging in Oradour sur glane onder leiding van majoor Diekmann, op zondagmorgen 11 Juni verlaten de SS ers Oradour sur glane Op maandagmorgen komen ze hier terug om massagraven te delven, dan trekt men verder noord waarts. Zowel majoor Diekmann als veel van zijn soldaten die geholpen hebben bij de vernietiging van Oradour sur glane zijn in Normandië gesneuveld in de strijd met de geallieerden. 

Oradour sur Glane

Oradour sur Glane het proces tegen de daders 

In Bordeaux vind er in Januari 1953 een proces plaats tegen de daders van de vernietigingsaanval op Oradour sur glane. Het is een moeilijke zaak vanwege gebrek aan bewijs,vanwege het feit dat er geen eindverantwoordelijken aanwezig zijn en door het feit dat daders zogenaamd leiden aan geheugenverlies. Generaal Lammerding woont in Düsseldorf en wordt door Duitsland niet uitgeleverd, majoor Diekmann is in Normandië gesneuveld en luitenant Barth verblijft in de DDR. In het proces staan 21 mensen terecht, zeven Duitsers en veertien Franse personen uit de Elzas. Bij het vonnis dat een maand later volgt wordt een Duitse adjudant ter dood veroordeeld, vijf soldaten worden veroordeeld tot gevangenisstraffen van tien tot twaalf jaar en één soldaat wordt vrijgesproken. Bij de Franse personen wordt een sergeant ter dood veroordeeld en de andere krijgen gevangenisstraffen die variëren van vijf tot acht jaar. In Oradour is men verbijsterd door de lage straffen, in de Elzas nemen zowel politici als kranten het op voor de Franse daders omdat deze volgens hen verplicht waren om deel te nemen aan het leger. Alle gevangenen zowel Duitsers als Fransen komen door een amnestiewet vrij en bij degenen die ter dood waren veroordeeld worden deze straffen omgezet naar levenslange gevangenisstraffen. Na bekendmaking van dit bericht besluit de burgemeester van Oradour om de onderscheiding het Legioen van Eer die men na de oorlog had ontvangen terug te sturen, de relatie tussen het dorp en de staat blijft tot in de jaren zeventig ernstig verstoord. In 1981 spoort men luitenant Barth op in de DDR en deze wordt door de Oost – Berlijnse rechtbank in 1983 veroordeeld tot levenslange gevangenisstraf. Deze luitenant erkende alles, maar beriep zich op het feit dat hij enkel bevelen had opgevolgd. Om gezondheidsredenen wordt hij in 1997 vrijgelaten, hij overlijd aan de gevolgen van kanker in Augustus 2007. 

Oradour sur Glane

Het nieuwe dorp Oradour sur Glane

Men besloot aan het einde van het jaar 1944 dat de puinhopen van het oude Oradour sur glane bewaart zouden blijven en dat men in de buurt van het oude dorp een nieuw Oradour zou bouwen. Op 10 Juni 1947 legt men hiervoor de eerste steen en in 1953 is het dorp klaar, het is een kopie geworden van het eerste dorp met dezelfde gebouwen, uitgezonderd het station wat men niet heeft herbouwd omdat de spoorweg hier is opgeheven, en dezelfde vorm. Het dorp heeft plusminus 2000 inwoners. Bij de resten van het oude dorp richt men in 1999 een museum in, de massagraven liggen aan de rand van het dorp evenals het gedenkmonument. Oradour sur glane is na een afschuwelijk bloedbad aangericht door de Duitsers herbouwd op een plaats dicht in de buurt van het oude dorp wat als monument wordt behouden zodat wij niet vergeten.

Comments

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *